Wymiar folii do oczka wodnego oblicza się osobno dla długości i szerokości: wymiar zbiornika plus dwie głębokości plus dwa zapasy brzegowe. Wzór daje bezpieczny wynik dla niecki o stromych ścianach. Przy łagodnych skarpach i dużym stawie dokładniejszy jest pomiar taśmą po profilu wykopu. Różnica między obiema metodami sięga przy dużych zbiornikach kilkudziesięciu metrów kwadratowych folii. Oba sposoby liczenia pokazują poniżej przykłady liczbowe.
Folia do oczka wodnego – wzór na wymiar
Wzór na wymiar folii do oczka wodnego zakłada, że każda ściana niecki schodzi pionowo na maksymalną głębokość. Obliczenia wykonuje się dla dwóch kierunków:
- długość folii = długość zbiornika + 2 × maksymalna głębokość + 2 × zapas brzegowy,
- szerokość folii = szerokość zbiornika + 2 × maksymalna głębokość + 2 × zapas brzegowy.
Długość i szerokość mierzy się w najdłuższym i najszerszym miejscu lustra wody. Przy kształcie nieregularnym oba wymiary wyznacza prostokąt opisany na obrysie oczka. Półki roślinne mieszczą się w tym wyniku, bo wzór liczy każdą ścianę jako pionową. Wzór zawsze daje wynik z nadmiarem przy skarpach pochylonych. Skarpa o łagodnym spadku zajmuje w poziomie część długości zbiornika. Jej rzeczywista długość jest krótsza od sumy tego odcinka i głębokości. Przy małym oczku nadmiar liczy się w centymetrach. Przy stawie przekracza czasem jedną czwartą powierzchni płachty.
Pomiar taśmą po profilu wykopu
Pomiar taśmą po profilu wykopu daje rzeczywistą długość powierzchni, którą przykryje folia. Taśmę mierniczą przeciąga się od krawędzi do krawędzi niecki. Taśma musi dokładnie przylegać do dna, skarp i półek. Pomiar wykonuje się wzdłuż najdłuższej i najszerszej linii zbiornika. Do każdego z dwóch wyników dodaje się podwójny zapas brzegowy. Metoda wymaga gotowego wykopu, dlatego zamówienie składa się po zakończeniu prac ziemnych. Pomiar na podstawie projektu lub szkicu obarczony jest błędem wykonawczym koparki. Przy zbiornikach o nieregularnym obrysie wykonuje się dodatkowe pomiary. Zatoka lub wydłużony fragment brzegu może wymagać osobnej linii pomiarowej. Przy takich kształtach płachta zgrzewana na wymiar nie musi być prostokątem. Na podstawie szkicu z wymiarami można przygotować płachtę dopasowaną do obrysu.
Przykład: oczko nieregularne z półką roślinną
Dla oczka o wymiarach 4,0 x 2,6 m i głębokości 0,9 m wzór daje płachtę 6,8 x 5,4 m. Obliczenie przy zapasie brzegowym 0,5 m wygląda następująco:
| Kierunek | Wymiar lustra | 2 × głębokość | 2 × zapas | Wymiar folii |
|---|---|---|---|---|
| Długość | 4,0 m | 1,8 m | 1,0 m | 6,8 m |
| Szerokość | 2,6 m | 1,8 m | 1,0 m | 5,4 m |
Płachta ma powierzchnię 36,7 m². Pomiar taśmą po wykopie z półką na głębokości 0,3 m dał w takim oczku 5,6 m i 4,2 m. Po dodaniu zapasów płachta wynosi 6,6 x 5,2 m, czyli 34,3 m². Różnica to niespełna 2,5 m². Przy oczku tej wielkości wzór w zupełności wystarcza. Nadmiar folii zostaje na brzegu i przydaje się przy wykończeniu.
Przykład: staw wydłużony o łagodnych skarpach
Dla stawu 10 x 5 m o głębokości 1,5 m wzór daje płachtę 14 x 9 m, czyli 126 m². Taki wynik zakłada pionowe ściany. Staw ma jednak łagodne skarpy, półkę roślinną i płaskie dno w środkowej części. Pomiar taśmą po profilu dał 11,0 m wzdłuż i 6,2 m w poprzek. Po dodaniu zapasów brzegowych płachta wynosi 12,0 x 7,2 m, czyli 86,4 m². Różnica przekracza 39 m² folii. Przy grubości 1,5 mm ta różnica oznacza kilkadziesiąt kilogramów materiału mniej do przeniesienia. Mniejsza płachta ma też mniej fałd na dnie. Pomiar w dużym stawie wykonują dwie osoby. Końce taśmy mocuje się szpilkami na przeciwległych krawędziach wykopu. Druga osoba schodzi do niecki i dociska taśmę do dna i skarp w odstępach około jednego metra. Wynik zapisuje się od razu na szkicu, obok numeru linii pomiarowej. Pomiar trzeba jednak wykonać starannie. Zbyt mała płachta to błąd znacznie droższy od nadmiaru materiału. Brak kilkunastu centymetrów na brzegu wymusza dozgrzewanie pasa na obiekcie.
Zapas brzegowy folii do oczka
Zapas brzegowy wynosi zwykle 0,5-0,7 m na każdej krawędzi. Jego wielkość zależy od sposobu wykończenia brzegu:
| Wykończenie brzegu | Zapas na krawędź |
|---|---|
| Kamienie i żwir na płaskim brzegu | 0,5 m |
| Rów kotwiący z obsypką | 0,6-0,7 m |
| Brzeg uniesiony jako bariera kapilarna | dodatkowo 0,2 m |
| Krawędź przy tarasie lub murku | według detalu wykonawcy |
Rów kotwiący to wąski wykop wzdłuż brzegu. Folię wprowadza się do rowu i przysypuje ziemią lub żwirem. Rów stabilizuje krawędź, ale pochłania część zapasu. Bariera kapilarna wymaga folii wyprowadzonej pionowo nad teren i dlatego zwiększa zapas.
Szerokość rolki a zgrzewy płachty
Szerokość rolki decyduje o liczbie zgrzewów w płachcie do oczka. Folie Prima Tess mają szerokość rolki 2,1 m, a folie ERGIS IZOFOL 2,03 m. Płachta 6,8 x 5,4 m z pierwszego przykładu wymaga trzech pasów i dwóch zgrzewów. Pasy nachodzą na siebie na kilka centymetrów. Zgrzewy wykonane w zgrzewalni przed dostawą są łatwiejsze do kontroli niż połączenia w wykopie. Płachta zgrzewana na wymiar przyjeżdża na budowę gotowa do rozłożenia. Ekipa nie pracuje z gorącym powietrzem na wilgotnym podłożu.
Sprawdź polecane folie do oczek wodnych.
Ile geowłókniny pod folię do oczka?
Powierzchnia geowłókniny pod folię do oczka odpowiada powierzchni płachty, powiększonej o zakłady między pasami. Pasy geowłókniny układa się na zakład 10-20 cm. Do wyniku dodaje się około 10% na zakłady i docinki. Dla płachty 36,7 m² zamawia się więc około 40 m² geowłókniny. Przy kamiennym brzegu lub strumieniu stosuje się drugą warstwę na folii, pod kamieniami. Jej powierzchnię liczy się osobno dla pasa brzegowego. Gramaturę dobiera się do gruntu i obciążenia. Wybierz właściwą geowłókninę i zamów już już dziś – na zamówienie, z dokładnym wymiarem i przygotowaniem.
Błędy przy obliczaniu folii do oczka wodnego
Najczęstszy błąd przy obliczaniu folii do oczka wodnego to pomiar według planu zamiast według gotowego wykopu. Koparka rzadko odwzorowuje projekt z centymetrową dokładnością. Zbiornik zwykle wychodzi głębszy lub szerszy od założeń. Zamówienie składa się dopiero po sprawdzeniu wykopu. Inne typowe pomyłki:
- dodanie zapasu brzegowego tylko po jednej stronie zbiornika,
- przyjęcie średniej głębokości zamiast maksymalnej przy liczeniu ze wzoru,
- taśma nieprzylegająca do dna i półek, zaniżająca wynik,
- pominięcie zatok i wydłużeń nieregularnego obrysu.
Każdy z tych błędów wychodzi na jaw dopiero podczas rozkładania płachty. Korekta na budowie oznacza dozgrzewanie pasa albo zamówienie nowej folii.
Masz gotowy wykop? Prześlij długość, szerokość, maksymalną głębokość, szkic profilu, rodzaj podłoża i miejsce dostawy. Sprawdzimy obliczenia i przygotujemy wycenę płachty zgrzewanej na wymiar.